کدخبر : 2977
دوشنبه ۱۳ دی ۱۳۹۵ - ۸:۰۹
41 بازدید
فاقددیدگاه
رفتار مناسب با کودک حسود؛

وقتی کودک برای دفاع از قلمرو خود به حسادت روی می آورد

download
حسادت، نوعی واکنش کودک در دفاع از قلمرو خودش است. او دوست ندارد رقیبی به عنوان برادر و یا خواهر را در آغوش والدین ببیند و یا دوست ندارد در جایی که او حضور دارد، والدین به دیگری توجه کنند و این یک امر طبیعی است. کودک تا زمانی که از نظر عاطفی اقناع نشده است، با برخوردهای خشن، احساس نیاز خود را به والدین منتقل می‌کند.

به گزارش آنا خبر، ورود نوزاد دوم به خانواده برای کودک اول، بحران بزرگی را به وجود می‌آورد. او که تا آن زمان مورد توجه والدین بوده‌است با آمدن نوزادی دیگر موقعیتش را در خطر می‌بیند و احساس ناخوشایندی پیدا می‌کند.

از یک طرف دوست دارد به او بپیوندد و از طرفی احساس می‌کند جایگاه خود را از دست داده است. حالا برادر یا خواهر جدید، مرکز توجه والدین شده است. پس روی تخت او می‌خوابد، او اصرار دارد شیشه شیر را در دهانش بگذارد، نوزاد را در بغل گرفته محکم می‌فشارد.

حسادت بین خواهر و برادران، احساسی واقعی و نیرومند است که نمی‌تواند نادیده گرفته شود. کسی نمی‌تواند از کودکی صحبت کند که هیچ حسادتی نسبت به کودک جدید ندارد. این احساس منفی وجود دارد، چرا که ازعمق عشق کودک به والدین و از قدرت رابطه بین آنها سرچشمه گرفته است.
اصولا محرک اصلی حسادت در کودکان تمایل به داشتن مادر به طور انحصاری است و وقتی به چشم می خورد که مادر فرزند دیگری به دنیا آورد. کودک به علت وابستگی بیش از حد به مادر بیشتر ناراحت می شود بنابراین خانواده هایی که دو یا سه فرزند دارند این واکنش هیجانی بیشتر به چشم می خورد.

حسادت، نوعی واکنش کودک در دفاع از قلمرو خودش است. او دوست ندارد رقیبی به عنوان برادر و یا خواهر را در آغوش والدین ببیند و یا دوست ندارد در جایی که او حضور دارد، والدین به دیگری توجه کنند و این یک امر طبیعی است. کودک تا زمانی که از نظر عاطفی اقناع نشده است، با برخوردهای خشن، احساس نیاز خود را به والدین منتقل می‌کند.
احساس طردشدگی، باعث برانگیخته شدن احساساتی چون حقارت، خشم و انتقام در کودک می‌شود و انجام رفتارهایی نظیر گریه و لجبازی، پیامد آن است، در این زمان باید به نیازهای کودک توجه شود و برای این منظور، شناخت دنیای کودک ضروری است، بزرگ‌ترین خطای بزرگ‌سالان این است که کودک را، به صورت مینیاتور یک بزرگ‌سال می‌بینند؛ با همان احساس و منطق و نیاز، در حالی که این گونه نبوده و خیلی از رفتارهای کودک هدفمند و آگاهانه نیست و برگرفته از موقعیتی است که در آن قرار گرفته است.
کودک با یک لبخند، اشتباه دیگران را می‌بخشد و با دریافت کوچک‌ترین پاداش‌ها، رفتار خود را تغییر می‌دهد، بنابراین باید خیلی از رفتارهای او را عادی تلقی کرد و برای تغییر دادن رفتارهایش، صبور بود.

زمان شیوع حسادت
برخی روان شناسان بر این باورند که حسادت در زمان ۱۵ تا ۱۶ ماهگی در کودکان آشکار می شود و در دو زمان یعنی از سن ۲ تا ۵ سالگی و نیز دوران بلوغ به اوج خود می رسد.

علل حسادت کودکان
برخی از علل حسادت در کودکان عبارت است از: تولد کودک، مقایسه میان فرزندان، تبعیض میان فرزندان، تفاوت سنی، شیوه ی تربیتی والدین به ویژه مادر، تضاد میان والدین، و به خطر افتادن موقعیت.
معمولا کودکان به نوزادان حسادت می ورزند. گاهی کودک خردسال آرزوی برادر یا خواهری را می کند، بی آن که بداند ممکن است بعدها به او حسادت ورزد. در واقع برای کودک بسیار مشکل است که احساسی همانند مادرش نسبت به نوزاد داشته باشد و اگر به نوزاد محبت می کند بیشتر به علت آن است که مورد ایراد و اعتراض قرار نگیرد.

مهم نیست که کودک احساس حسادت می‌کند، که این، احساسی طبیعی است، مهم این است که چگونه با احساساتش روبه‌رو می‌شود و آنها را حل می‌کند.

حسادت کودکان اشکال مختلفی دارد، ممکن است کودک رفتار پرخاشگرانه از خود نشان دهد و یا گاهی حسادت کودک به شکل کاملا وارونه ودر شکل علاقه ی زیاد بروز پیدا می کند.

رفتار پرخاشگرانه
این واکنش به دو دلیل درست نیست. کودک قبلی، نوزاد جدید را دوست ندارد زیرا می‌ترسد که والدین، فرزند جدید را بیشتر دوست داشته‌ باشند. وقتی والدین به رفتار نادرست کودک با خشم پاسخ نشان می‌دهند، به نظر او می‌رسد که آنها واقعا او را دوست ندارند. او کوچک‌تر از آن است که بفهمد والدین می‌توانند هم او را دوست داشته‌ باشند و هم از او عصبانی باشند. این احساس دوست‌داشته ‌نشدن توسط والدین، کودک را بیشتر مضطرب و بی‌رحم نشان می دهد. شرمنده شدن او نیز به سرکوبی بیشتر احساسات حسادت‌آمیزش در درون منجر می‌شود.

شیطنت‌ بی‌جا
مادر در حال شیردادن به نوزاد است. فرزند بزرگ‌تر درحالی ‌که به او نگاه می‌کند، باقی مانده‌ غذایش را کامل روی زمین می‌‌ریزد یا لباس‌های تمیزو مرتب شده را همه جا پراکنده می‌کند.
درک این ‌که این شیطنت تحریک‌آمیز عمدا انجام شده، آسان است. کودک با ابراز خشم در جست‌و‌جوی توجه است. سخت است که عصبانیت خود را کنترل کنید، ولی او ازشما می‌خواهد که عصبانی شوید.
پاسخ موثرتر این است که سعی کنید تا میزان عصبانیت و خشم موجود در احساسات او را درک کنید.

نشان دادن علاقه زیاد به کودک کوچک‌تر
گاهی می‌توانید حسادت کودک را به شکل کاملا وارونه آن ببینید. او کاملا دل‌مشغول کودک می‌شود. وقتی اسباب‌بازی می‌بیند، می‌گوید «بچه کوچولو، اسباب بازی دوست دارد» یا وقتی بچه‌ها را می‌بیند که دوچرخه‌سواری می‌کنند، می‌گوید «بچه کوچولو هم دوچرخه دارد»، دراین شرایط برخی والدین ممکن است بگویند که هیچ نگرانی در مورد حسادت بچه بزرگشان ندارند چرا که او شیفته کودک جدید است.در حالی که اینطور نمی باشد.
کناره‌گیری و در خود فرورفتن
برخی کودکان با داشتن طبیعتی حساس‌تر و درون گرایانه‌تر، نیاز به ابرازمحبت و توجه و اطمینان‌بخشیدن مجدد بیشتر دارند.این نیاز درچنین کودکانی حتی بیشتر از نیاز کودکانی است که احساساتشان را با اعمال خشم‌آلود نشان می‌دهند.
در دراز مدت کودکانی که به تولد بچه بعدی خانواده با کناره‌گیری بیشتری واکنش نشان می‌دهند، با دشواری بیشتری در زندگی آینده سازگار خواهند شد. در این کودکان رفتارهای برگشتی به زندگی کودکی، عدم علاقه به بازی و وابستگی بیشتر به مادر دیده می‌شود.
با کودکی که جرات ندارد مستقیما نشان دهد که چه چیزی او را اذیت می‌کند، بهتراست حرف بزنید و نشان دهید که او را درک می‌کنید: من می‌دانم که گاهی تو احساس عصبانیت نسبت به خواهر کوچولویت داری و از دست من عصبانی هستی چون من از او مراقبت می کنم.

راه های درمان

جلوگیری از بروز و رشد حسادت در کودکی، نیازمند توجه والدین و برخوردهای حساب شده آنان با فرزندان است. والدین باید با خودداری از تنبیه و کنار کشیدن ظاهری خود، رفتار توأم با حسادت او را نادیده گرفته و احساس ارزش، شخصیت و محبوبیت را در او تقویت کنند. مثلاً برای کاهش حسادت کودک نسبت به نوزاد، می توانند پیش از تولد، کودک را از وجود او آگاه ساخته و پس از تولد نیز در طول روز مدتی را با کودک بزرگتر سپری و او را در نگه داری و انجام کارهای نوزاد سهیم کنند.
اگر والدین در برخورد با کودک، واکنش های حسادت آمیز وی را تشدید کنند و او را به شدت خشمگین سازند، تاثیرات منفی زیادی را در او ایجاد خواهند کرد. به تدریج و به طور طبیعی، ممکن است شیوه های دفاعی نامطلوبی برای مقابله با این موقعیت ها در او شکل گیرد.
بهترین راه از بین بردن زمینه حسادت در کودکان، به کارگیری عدالت در بین فرزندان و توجه ومحبت یکسان به آن هاست.
این نکته در آموزش های تربیتی دین اسلام ، سفارش و تأکید شده است که نسبت به فرزندانتان به عدالت رفتار کنید. پیامبر گرامی اسلام می فرماید:«اتقوالله و اعدلوا بین اولادکم…»
همچنین باید برتری یکی از فرزندان نسبت به دیگری را پنهان کرد تا جلوی حسادت آن ها گرفته شود. حضرت یعقوب به فرزندش یوسف علیه السلام، سفارش می کندکه رؤیای خود را برای برادرانش نقل نکند، مبادا باعث حسادت آنان گردد.

 

به کودکان اجازه دهید که احساسات خود را صادقانه درباره دیگران ابراز کنند. به احساسات کودک کم بها ندهید. سعی نکنید با آنها به‌گونه‌ای حرف بزنید که گویی احساسات متفاوتی دارند. وقتی شما احساسات آنها را بپذیرید، آنها احساس می‌کنند که والدینشان احساسات آنها را خوب درک می‌کنند.

 

از مقایسه کردن پرهیز کنید. مقایسه خواهر و برادر با یکدیگر، مقایسه کودک با کودکان دیگر یا حتی مقایسه کودک با گذشته خودش، اثرات منفی روی آنها دارد.

 

مقایسه، راه موثر کنارآمدن با حسادت در کودکان نیست. مقایسه کردن، احساسات منفی حسادت‌‌آمیز را تحریک می‌کند و می‌تواند موجب ایجاد خشم کودکی علیه کودک دیگر یا علیه فرد مقایسه کننده شود.
عادل باشید
اگر برای یکی از فرزندان تان چیزی می‌خرید برای فرزند دیگرتان نیز چیزی هر چند کوچک و ارزان بخرید.به توانایی‌های هر دو فرزند نظر داشته باشید و هر کدام را در فاز خاصی بیندازید تا به هم حسادت نکنند. حتی اگر هر دو در یک فعالیت خاص باهم رقابت دارند، با حرف‌ها و تشویق‌هایتان یکی را علیه دیگری حساس نکنید. ابراز محبت شما به هر دو باید در یک سطح باشد و البته نه از یک جنس!
این شما هستید که با رفتارتان با همسالان فرزندتان، به او نشان می‌دهید چگونه با کودکان دیگر رفتار کند و مهربانی با کوچک‌ترها را به عنوان یک اصل زندگی در خود برشمرد. در عین حال باید انضباط داشته باشید و به او هم بیاموزید که باید منضبط و احترام‌گذار باشد. به این ترتیب دایره حسادت‌ها کوچک‌تر خواهد شد و او به جای دست درازی به اموال دوستش، به او احترام می‌گذارد و از او اجازه می‌گیرد.

 

پسندیدنوقتی کودک برای دفاع از قلمرو خود به حسادت روی می آورد(0)نپسندیدنوقتی کودک برای دفاع از قلمرو خود به حسادت روی می آورد(0)
امتیاز:
(0) (0)
اشتراک گذاری:
برچسب ها :
مطالب مرتبط
دیدگاه شما